<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance"
     xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"
     xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude"
     xsi:schemaLocation="http://www.tei-c.org/ns/1.0 ../xsd/TEI-P5/1.7/tei-p5-e-codices_1.7.xsd"
     xml:lang="deu"
     xml:base="http://www.e-codices.unifr.ch/en/description/csg/0378"
     version="5.09"
     xml:id="eCod_csg-0378">
   <teiHeader>
      <fileDesc>
         <titleStmt>
            <title>Kalendar, Computus, Tropar, Sequentiar</title>
         </titleStmt>
         <publicationStmt>
            <publisher>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</publisher>
            <availability status="restricted" n="cc-by">
               <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by/3.0/">
                  <p>Creative Commons Attribution 3.0 Unported (CC BY 3.0)</p>
               </licence>
            </availability>
         </publicationStmt>
         <sourceDesc>
            <bibl>PDF vorhanden</bibl>
            <msDesc xml:lang="deu" xml:id="csg-0378">
               <msIdentifier>
                  <settlement>St. Gallen</settlement>
                  <repository>Stiftsbibliothek</repository>
                  <idno>Cod. Sang. 378</idno>
                  <altIdentifier type="catalog">
                     <idno>160</idno>
                  </altIdentifier>
               </msIdentifier>
               <head>
                  <title>Kalendar, Computus, Tropar, Sequentiar</title>
                  <origPlace>St. Gallen</origPlace>
                  <origDate notBefore="1035" notAfter="1075">um 1050-1060</origDate>
               </head>
               <msContents>
                  <summary>Inhalt u. Schmuck:</summary>
                  <msItem>
                     <note>Teil I</note>
                     <msItem>
                        <locus from="1" to="24">p. 1-24</locus><note>, Kalendar (Anfang fehlt)</note>
                        <msItem>
                           <locus from="8">p. 8</locus>
                           <note>Wiboradae virg.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="10">p. 10</locus>
                           <note>Bonifacii archiepi. cum aliis</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="11">p. 11</locus>
                           <note>Albani m.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="15">p. 15</locus>
                           <note>N. s. AFRE M.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="16">p. 16</locus>
                           <note>Verene virg., Remacli epi.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="17">p. 17</locus>
                           <note>Nat. sci. Magni conf., Nativit. s. MARIE, Adriani, Gurgonii mart., Lantperti epi.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="19">p. 19</locus>
                           <note>VIG. S. GALLI, DEPOSITIO s. GALLI</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="20">p. 20</locus>
                           <note>Octava sci. GALLI, Pirminii et Huperti epor.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="21">p. 21</locus>
                           <note>Vig. sci. Otmari abb., (Findani conf. nachgetragen), Nat. IPSIUS</note>
                        </msItem>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <note>Teil II</note>
                     <msItem>
                        <locus from="25" to="40">p. 25-40</locus><note>, Computus</note>
                        <msItem>
                           <locus from="25">p. 25</locus>
                           <note>Titelseite: Incipit compotus Grecorum. Ian. Aug. et Decemb. IIII Non. hab.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="26" to="27">p. 26-27</locus>
                           <note>Diagramm u. Text zu den Regularen, Concurrenten u. Epakten im Jahr, senkrecht die Monate</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="28">p. 28</locus>
                           <note>Merkverse: None aprilis norunt quinos</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="29">p. 29</locus>
                           <note>Diagramm der Concurrenten (Angelus)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="30">p. 30</locus>
                           <note>Merkverse: Iani prima dies et septima fine timetur</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="31">p. 31</locus>
                           <note>Nachtrag: Grates Deo et honor (<term>neumiert</term>, <date>13. Jh.</date>)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="32">p. 32</locus>
                           <note>Cyclus paschalis annorum quinquaginta triginta II<hi rend="sup">or</hi>, quadrierte Tafel mit goldenen Zahlen u. Lunarbuchstaben</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="33" to="35">p. 33-35</locus>
                           <note>Tabelle zum Auffinden der Termini von Fastenzeit u. Ostern für 35 Jahre</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="36" to="37">p. 36-37</locus>
                           <note>Sollempni carmine tuas Oswalde (<date>12. Jh.</date>)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="38">p. 38</locus>
                           <note>Hymnus: Gloria.tis. Celicolas mundo quem iungit federe digno</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="39" to="40">p. 39-40</locus>
                           <note>Celi enarrant gloriam Dei (<date>12./13. Jh.</date>)</note>
                        </msItem>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <note>Teil III</note>
                     <msItem>
                        <locus from="41" to="145">p. 41-145</locus><note>, Tropar</note>
                        <msItem>
                           <locus from="41">p. 41</locus>
                           <note>Titel u. Beginn: Incipiunt tropi carminum in diversis festivitatibus missarum canendi. H(odie cantandus est), getreppte Schäfte, das Binnenmotiv entwächst dem inneren linken Schaft u. treibt Zwei- u. Dreiblatttriebe (die meisten Anfänge der Tropen beginnen mit golden schattierten Minium-Majuskeln, die zu kleinen Initialen verziert sein können)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="52">p. 52</locus>
                           <note>In nat. sci. Iohannis ev. d(ilectus iste Domini), Buchstabenkörper nach innen gefiedert</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="92">p. 92</locus>
                           <note>De sco. Gallo. Hodie sanctissimi patroni nostri</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="98">p. 98</locus>
                           <note>De sco. Otmaro. Hodie spiritus Otmari</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="115" to="126">p. 115-126</locus>
                           <note>Ordinariumsgesänge</note>
                           <msItem>
                              <locus from="115" to="121">p. 115-121</locus>
                              <note>Kyrie</note>
                           </msItem>
                           <msItem>
                              <locus from="122">p. 122</locus>
                              <note>ursprünglich leer, Regi regum decantet fidelis (<date>13. Jh.</date>)</note>
                           </msItem>
                           <msItem>
                              <locus from="123" to="124">p. 123-124</locus>
                              <note>Sanctus</note>
                           </msItem>
                           <msItem>
                              <locus from="125" to="126">p. 125-126</locus>
                              <note>Agnus Dei</note>
                           </msItem>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="127" to="132">p. 127-132</locus>
                           <note>Versus</note>
                           <msItem>
                              <locus from="127" to="130">p. 127-130</locus>
                              <note>Versus ante evang. canendi. Sacrata libri dogmata</note>
                           </msItem>
                           <msItem>
                              <locus from="130" to="131">p. 130-131</locus>
                              <note>Ad eucharistiam</note>
                           </msItem>
                           <msItem>
                              <locus from="132">p. 132</locus>
                              <note>Ad communionem</note>
                           </msItem>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="133" to="143">p. 133-143</locus>
                           <note>Proprium de tempore Ergänzungen</note>
                           <msItem>
                              <locus from="133">p. 133</locus>
                              <note>Vidimus stellam</note>
                           </msItem>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="143">p. 143</locus>
                           <note>In annuntiatione s. Marie. Ecce virgo</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="144" to="145">p. 144-145</locus>
                           <note>Gloria</note>
                        </msItem>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <note>Teil IV</note>
                     <msItem>
                        <locus from="146" to="296">p. 146-296</locus><note>, Sequentiar</note>
                        <msItem>
                           <locus from="146" to="150">p. 146-150</locus>
                           <note>Brief des <persName role="author" key="pnd_118588850">Notker Balbulus</persName> (<date>um 840-912</date>) an Bischof <persName>Liutward von <placeName>Vercelli</placeName></persName> († <date>900/901</date>) (vgl. <ref type="mss" cRef="csg-0376">Sang. 376</ref> - Nr. 159), Cum adhuc iuvenculus essem (in Rustica)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="150" to="151">p. 150 unten -p. 151</locus>
                           <note>ursprünglich leer, nachgetragen Gloria in excelsis</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="153">p. 153</locus>
                           <note>Benedicta sit semp. sca. Trinitas (<date>12. Jh.</date>)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="154">p. 154</locus>
                           <note>Titelseite: Incipit liber ymnorum Notkeri Balbuli. Iste libellus habet versus modulaminis apti ut ventum teneat qui velit esse tenax <gap/>.Dns. sanctificatur maior (Schluss kaum lesbar)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="155">p. 155</locus>
                           <note>N(atus ante saecula), das Binnenmotiv entwächst unten am linken Schaft u. steigt, den Buchstabenkörper allseitig durchdringend u. umschlingend, auf, treibt Blätter u. in der Mitte eine halbkreisförmige Blüte, das (N)A(TVS) als Initiälchen</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="166">p. 166</locus>
                           <note>De sco. Iohanne aplo. I(ohannes Ihu. Xpo.), Initiale als Baumstrunk mit zwei Zweigen u. Blättern</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="185">p. 185</locus>
                           <note>In purificatione scae. Mariae. C(oncentu parili), Buchstabenkörper in der Mitte gespalten, ohne Schnallen, das Binnenmotiv entwächst im Bogen oben</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="194">p. 194</locus>
                           <note>Titelseite in Rustica mit Minium, Widmungsgedicht an <persName>Liutuuarde von <placeName>Vercelli</placeName></persName>:</note>
                           <quote>
                              <lg><l>Pars Liutwarde prior finitur calle sub arto.</l> 
                              <l>Commotam cane post terram miserumque</l> 
                              <l>profundum.</l> 
                              <l>Laetitaeque melos sanctique decens habitaculum,</l> 
                              <l>Atque oculos regi meditare intendere caeli.</l> 
                              <l>Hierusalem donec merearis scandere celsam,</l> 
                              <l>Qua deridebis quondam caedentia flagra.</l> 
                              <l>Et cum rege tuo gaudebis hic crucifixo.</l> 
                              <l>Posterior pratis renitet cum floribus amplis.</l></lg>
                           </quote>
                           <note>(<bibl><abbr>MGH Poet. lat.</abbr>, 1091</bibl>; <bibl><hi rend="small-caps">Schaller/Könsgen</hi>, Nr. 11632</bibl>)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="195">p. 195</locus>
                           <note>Dom. s. Pasche, frigdola. L(audes salvatori), geschwungener, zugespitzter Buchstabenkörper, aus dessen unterem Schenkel wächst das ausgreifende Binnenmotiv, Blätter u. drei goldene Blüten treibend</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="230" to="232">p. 230-232</locus>
                           <note>Ergänzung (<date>13. Jh.</date>)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="233">p. 233</locus>
                           <note>Dom. s. Pentecosten, Occidentana. S(ancti spiritus assit nobis gratia)</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="266">p. 266</locus>
                           <note>In festivitate s. Galli. Dies sanctificatus. X(pe. sanctis. unic. spes, salus, vita), scöne Initiale mit seitlichen Binnenmotiven</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="209">p. 209</locus>
                           <note>In octava sci. Galli. Dilecte Deo Galle</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="281">p. 281</locus>
                           <note>De sco. Otmaro. Eia Frs. cari festivitatem</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="285" to="296">p. 285-296</locus>
                           <note>Commune sanctorum</note>
                        </msItem>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <note>Teil IV</note>
                     <msItem>
                        <locus from="297" to="344">p. 297-344</locus><note>, Antiphonen, Offertoria, Tractus</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="345" to="400">p. 345-400</locus>
                        <note>Anhang mit Sequenzen (<date>13. Jh.</date>).</note>
                     </msItem>
                  </msItem>
               </msContents>
               <physDesc>
                  <objectDesc form="codex">
                     <supportDesc material="perg">
                        <extent>
                           <measure type="pagesCount" n="I + 400 + I">400 pp.</measure>
                           <measure type="pageDimensions" n="18.8 x 12.5 cm">18,8 x 12,5 cm</measure>
                        </extent>
                        <collation>
                           <p>Zumeist <term>Quaternionen</term>: 1<hi rend="sup">8</hi> (<locus from="1" to="16">p. 1-16</locus>), 2<hi rend="sup">8</hi> (<locus from="17" to="32">p. 17-32</locus>), 3<hi rend="sup">4</hi> (<locus from="33" to="40">p. 33-40</locus>), 4<hi rend="sup">8</hi> (<locus from="41" to="56">p. 41-56</locus>) usw.</p>
                        </collation>
                     </supportDesc>
                     <layoutDesc>
                        <layout columns="1" writtenLines="16">
                           <p>Schriftspiegel im Kalendar u. Tropar <measure type="written">12 x 9,5 cm</measure>, einspaltig zu 16 Zeilen, im Sequentiar <measure type="written">12 x 8,5 cm</measure>, einspaltig + <term>Neumen</term>spalte zu 16 Zeilen.</p>
                        </layout>
                     </layoutDesc>
                  </objectDesc>
                  <handDesc n="1">
                     <handNote script="carol">karolingische Minuskel wohl von einem Schreiber</handNote>
                  </handDesc>
                  <decoDesc>
                     <decoNote>
                        <p>Im Tropar u. Sequentiar zu den hohen Festtagen Initialen in Gold u. Minium, teilweise mit Schattierung in Blau u. Grün. Titel in Rustica mit Minium, teilweise golden schattiert.</p>
                     </decoNote>
                  </decoDesc>
               </physDesc>
               <history>
                  <origin>
                     <p>Die oben genannten Heiligen gehören alle zum Grundbestand des von dem aus <placeName>Stablo</placeName> stammenden <persName role="abbot">Abt Nortpert</persName>
                        <date>(1034-1072)</date> erweiterten St. Galler Kalendars. Die Heiligsprechung Wiboradas (2. Mai) erwirkte er in <placeName>Rom</placeName> <date>1047</date>, das Fest seines Klosterpatrons Remaclus (3. Sept.) gehört gewissermaßen zum Reformprogramm dieses Abtes. Dieses «Programm» spricht gleichsam auch aus anderen bedeutenden St. Galler Handschriften wie <ref type="mss" cRef="csg-0376">Sang. 376</ref> (Nr. 159) u. die <ref type="mss" cRef="csg-0340">Sang. 340</ref> u. <ref type="mss" cRef="csg-0341">341</ref> (Nr. 163 u. 164). <ref type="mss" cRef="csg-0376">Sang. 376</ref> u. 378 wurden offensichtlich von derselben Hand illuminiert, wobei Sang. 378 etwas altertümlicher wirkt. Doch der Vergleich etwa des I(nvocavit)<ref type="mss" cRef="csg-0376#108"> p. 108 in Sang. 376</ref> mit dem I(ohannes) <locus from="166">p. 165[166]</locus> in Sang. 378, die beide als Bäumchen gestaltet sind, lässt keinen Zweifel an der Identität der Hände aufkommen. Vorstufen dazu finden sich eindrucksvoll in <ref type="mss" cRef="csg-0204#196">Sang. 204, p. 196</ref> (Nr. 148) u. <ref type="altMs">Berlin theol. lat. qu. 15, fol. 1v</ref> (Nr. 151). Die Betrachtung u. Datierung von Sang. 378 bei Munding u. Cordoliani ist verwirrend, Bruckner datiert ihn in das <date>12. Jh.</date> Vgl. <ref type="mss" cRef="csg-0376">Nr. 159</ref> u. <ref type="mss" cRef="csg-0380">161</ref>.</p>
                  </origin>
               </history>
               <additional>
                  <adminInfo>
                     <recordHist>
                        <source>
                           <bibl><persName>Euw Anton von</persName>, Die St. Galler Buchkunst vom 8. bis zum Ende des 11. Jahrhunderts, Band I: Textband, St. Gallen <date>2008</date> (Monasterium Sancti Galli, Bd. 3), S. 537-538, Nr. 160.</bibl>
                        </source>
                     </recordHist>
                  </adminInfo>
                  <listBibl>
                     <bibl>
                        <note>
                           <ref type="crossRef" target="http://www.stibi.ch/handschriften/hss/0378.htm"><hi rend="small-caps">Scherrer</hi></ref></note>, S. 129.</bibl>
                     <bibl>
                        <abbr><hi rend="small-caps">Bruckner</hi> III</abbr>, S. 100.</bibl>
                     <bibl>
                        <abbr><hi rend="small-caps">Munding</hi>, Kalendarien von St. Gallen</abbr> 1948, S. 13f., 27.</bibl>
                     <bibl>
                        <abbr><hi rend="small-caps">Cordoliani</hi>, Manuscrits du comput</abbr>, S. 197.</bibl>
                     <bibl>
                        <abbr><hi rend="small-caps">Arlt</hi>, Liturgischer Gesang, in: Kloster St. Gallen</abbr>, S. 139, 160.</bibl>
                     <bibl>
                        <abbr><hi rend="small-caps">von Euw</hi>, in: Kloster St. Gallen</abbr>, S. 201.</bibl>
                  </listBibl>
               </additional>
            </msDesc>
         </sourceDesc>
      </fileDesc>
      <!--revisionDesc>
         <change who="Marina: revision" date="11.01.2013"></change>
         </revisionDesc-->
   </teiHeader>
   <text>
      <body>
         <p/>
      </body>
   </text>
</TEI>